Oxytocine

Oxytocine

Jonah Falke

Volgens een artikel in weekblad Elsevier uit 2015 maak je bij het aankijken van een hond het ‘liefdeshormoon’ oxytocine aan, een stofje dat agressie vermindert. ‘Het hormoon werkt als signaalstof in de hersenen in op ons limbisch systeem, de zetel van diepgewortelde emoties. Bij vrouwen speelt oxytocine een belangrijke rol bij de hechting met hun pasgeboren baby.’ 

 

Een dag later hoorde ik het marathoninterview uit 1996 waarin Chris Kijne spreekt met psychiater Louis Tas. Het gesprek ging over aantrekkingskracht en liefde. Verliefdheid noemt Tas waan en zelfbedrog. De manier waarop iemand naar zijn geliefde kan kijken, doet denken aan met hoeveel bewondering een ouder naar zijn kind kijkt, als die bijvoorbeeld net leert spreken.

‘Waar hebben we die waan voor nodig?’ vraagt Kijne.

‘Kortlandt, een Nederlandse bioloog, heeft daar eens een theorie over gemaakt.’

Tas legt het uit. Kortlandt brengt liefde en seksualiteit in verband met dieren en hun jongen. Hij stelt dat je een voorsprong hebt als je goede ouders, en dus goede voorbeelden, hebt gehad. Tas past dit toe op mensen.

‘Goed met de jongen (de kinderen, JF) om kunnen gaan, daar selecteer je elkaar op.’

‘Wat leren we van dat inzicht?’ vraagt Kijne.

‘De bewondering die je voelt, voor iemand waar je verliefd op bent, is dezelfde als die voor je kind.’

Tas vergelijkt de reactie van ouders op een kind dat net leert praten, met een verliefd iemand die denkt dat álles wat zijn geliefde zegt zo goed geformuleerd en bijzonder is.

‘Je partner behandel je als de zich pas ontwikkelde kleuter. Dit herinnert hem aan vroegere dingen, grijpt in registers die jullie allang niet meer dachten te hebben.’

Wat later zegt Tas iets over perversiteiten die uit deze oude registers voort kunnen vloeien: ‘Het is geen wonder dat mensen zich laten onder plassen of poepen, in de omgang met baby’s is dat doodgewoon. Al die zogenaamde bizarre seks, als je je voor zou stellen dat je partner de grootte heeft van een zuigeling, houdt het op met bizar te zijn.’

 

Ik vond het een verhelderend gesprek. Zo min mogelijk menselijks als vreemd zien, zou een levensdoel kunnen zijn. Wel vroeg ik me af hoe het met de ontlasting van honden en hun baasjes zit, maar daar dacht ik vervolgens niet te lang over na.

 

Om terug te komen op de ogen. Dat het aankijken van een baby of hond empathie opwekt, dat wil ik zonder veel moeite geloven. Maar, het merkwaardige is dat ogen als enige van een lichaam niet meegroeien na de geboorte. Ze veranderen soms van kleur maar niet van grootte.

Op latere leeftijd werkt het langdurig aankijken, van vreemden en soms ook de geliefde, geen mededogen maar juist agressie op. Wanneer verdwijnt de werkzame stof die agressie vermindert? En, wanneer wordt intimiteit verward met bedreiging? 

 

Ik kon er niet van slapen en vroeg mijn geliefde om raad. Met haar ogen dicht zei ze slaperig: ‘Ik heb geen idee.’

 


Gepost in: faits divers op 2018-08-16

Door Jonah Falke


Ook van Jonah Falke

Trio

Met een vriend die op wereldreis vertrekt lunchte ik in de foyer van stadsschouwburg De Vereeniging in Nijmegen. Reizen is ook een vorm van vluchten, want hij was niet gegaan als zijn vriendin nog bij hem was.


The Birth of Hitler

Met een oudere vrouw, die ik leerde kennen door het kunstkijken met vreemden voor Vrij Nederland, bezocht ik museum de Fundatie in Zwolle. Ze zei dat ze mijn gezelschap verkoos boven haar zeurende leeftijdsgenoten: ‘Die willen al hun huizen verbouwen, zodat ze er kunnen sterven. Ik kijk nooit verder dan een jaar. Wij hebben bijvoorbeeld een donker hol als badkamer. Mijn partner vroeg laatst: ‘Zullen we die verbouwen?’ Ik zei: ‘Nee, pak niet de droom van een mooie badkamer van me af. Laat het een hol zijn.’




recente posts

Trio

Trio

Jonah Falke
Gepost op: 2018-12-06 in: faits divers
Gepost op: 2018-12-05 in: current affairs