03 augustus 2009 - Al jaren is Lebowski-uitgever Oscar van Gelderen een groot fan van de Italiaanse schrijver Niccolò Ammaniti. ‘Nu Ammaniti's
Ik haal je op, ik neem je mee' eindelijk dan toch in de Top 10 staat, blikt Van Gelderen kritisch terug.
‘De boodschap die ik uitgevers zou willen meegeven,' zegt Van Gelderen, ‘is dat je nooit moet opgeven met je backlist. Ik ben al heel lang gek van Ammaniti, hij is twee keer bij Crossing Border geweest, heeft interviews gegeven, en toch bleef de grote doorbraak uit. Ik begreep niet hoe dat kwam. Achteraf zie ik dat het aan een aantal factoren heeft gelegen. We hadden de covers te donker gemaakt bijvoorbeeld, en het boek veel te hoog gepositioneerd. We wilden op alle fronten laten merken hoe goed het wel niet is. Het was te elitair. Uit de vormgeving sprak alleen maar: dit is literatuur. Maar als je een boek hebt dat een breed publiek kan aanspreken moet je dat ook laten merken. In Nederland heb je twee vijvers. In de literaire vijver zitten 100.000 potentiële kopers, in die van het grote publiek een miljoen. De meeste uitgevers vissen alleen maar in die literaire vijver, terwijl je toch veel boeken wilt verkopen van een auteur waar je in gelooft.'
Als tweede factor voor het succes noemt Van Gelderen het spontane enthousiasme van succesauteurs als Kluun, Saskia Noort en Herman Koch, die niet alleen prachtige quotes leverden, maar ook in dezelfde periode nieuwe, zeer succesvolle eigen boeken uitbrachten: ‘Daar moet je wel geluk mee hebben, maar geluk kun je ook afdwingen. We zijn ook niet naar ze op zoek gegaan. Je kunt iemand wel om een quote vragen, maar dan krijg je iets algemeens. Kluun, Noort en Koch zijn echte fans, dat komt over. Een auteur wordt zo een ambassadeur voor het boek. Het hoeft ook niet per se een schrijver te zijn. Paulien Cornelisse brak dankzij Paul de Leeuw door. Je hebt smaakmakers nodig.'
Een combinatie van stug doorzetten, mensen die hun schouders eronder zetten en toch ook een stevige dosis geluk maakt volgens Van Gelderen het verschil tussen de 3.000 exemplaren die hij van Ik haal je op, ik neem je mee in 2004 verkocht bij Vassallucci, en de 100.000 stuks die in de nieuwe editie over de toonbank zullen gaan. Inmiddels heeft hij ook de rechten op alle andere boeken van Ammaniti weer in huis. Bij Lebowski verscheen in juli Ik ben niet bang. Eind augustus verschijnt Zo God het wil en Je bent mijn schat, en in februari volgend jaar de nieuwe roman RSVP. (Enno de Witt)
www.boekblad.nl